45 İLDE TİTİZ SAHA ÇALIŞMASI
Türkiye’nin biyolojik çeşitliliğini korumak ve kayıt altına almak amacıyla yola çıkan Selçuk Üniversitesi akademisyenleri, tam 45 ilde devasa bir arazi çalışması gerçekleştirdi. Prof. Dr. Kuddisi Ertuğrul’un yürütücülüğündeki projede; Prof. Dr. Tuna Uysal, Doç. Dr. Meryem Bozkurt, Doç. Dr. Emrah Şirin, Doç. Dr. Hakkı Demirelma ve Doç. Dr. Burcu Yılmaz Çıtak’tan oluşan uzman ekip, binlerce örneği mikroskop altına aldı. Yapılan analizler sonucunda Konya, Karaman ve Antalya bölgelerinden alınan örneklerin bilim literatüründe karşılığı olmayan yeni türler olduğu saptandı.
BİNLERCE ÖRNEK ANALİZ EDİLDİ
Projenin teknik detaylarını paylaşan Prof. Dr. Kuddisi Ertuğrul, elde edilen başarının arkasındaki yoğun emeği şu sözlerle aktardı: “Çalışmamız, TÜBİTAK tarafından desteklenen kayagülü cinsinin revizyonuna yönelik bir projenin ürünüdür. Türkiye’de 45 ilde gerçekleştirdiğimiz arazi çalışmalarında yaklaşık bin 500 örnek topladık. Ayrıca yurt içindeki 15 herbaryum ve yurt dışındaki yaklaşık 10 uluslararası herbaryumu inceleyerek toplamda 2 bin 500’e yakın örnek üzerinde çalıştık. Morfolojik, taksonomik, tohum, polen, moleküler ve kromozom analizlerini birlikte değerlendirerek bu dört bitki türünün bilim dünyası için yeni olduğuna karar verdik.”

YENİ TÜRLERİN İSİMLERİ BELLİ OLDU
Keşfedilen bitkilerin tamamının Toros Dağları’nın karakteristik yapısında yetiştiğini belirten Ertuğrul, bu türlerin bölgesel isimlerle literatüre geçtiğini ifade etti. Bu kapsamda iki tür Karaman’da, bir tür Konya’da ve bir tür de Antalya’nın Akseki ilçesinde tanımlandı. Keşfedilen bitkilerin isimlerine dair bilgi veren Ertuğrul, “Bu türleri Beyşehir kayagülü, Sultan kayagülü, Akseki kayagülü ve Göktepe kayagülü olarak adlandırdık. Kayagülü cinsi dünyada yaklaşık 70 türle temsil ediliyor ve bunların 51’i Türkiye’de yayılış gösteriyor. Bu 51 türün 37’si endemik, yani yalnızca Türkiye’de bulunuyor. Bu durum Türkiye’yi bu bitki grubu açısından önemli bir merkez haline getiriyor” dedi.

GELECEK NESİLLERE MİRAS: KNYA HERBARYUMU
Yeni bulunan bitkiler, sadece kağıt üzerinde kalmayarak Selçuk Üniversitesi bünyesindeki dev koleksiyona dahil edildi. Bu bitkilerin bin 100 ile 2 bin metre arasındaki yükseklerde, serpantin ve kireçtaşı gibi zorlu alanlarda yetiştiğini aktaran Prof. Dr. Ertuğrul, yeni türlerin yaklaşık 30 bin örnek barındıran KNYA Herbaryumu’na eklendiğini belirtti. Bilim dünyasını heyecanlandıran bu gelişmenin yanı sıra, Türkiye’nin bitki çeşitliliğini güncel ve görsel bir dille sunacak olan 70 ciltlik “Resimli Türkiye Florası” çalışmasıyla bu zenginliğin tüm dünyaya tanıtılması hedefleniyor.
